Hond en kind

Doordat een hond en een kind elkaars lichaamstaal niet goed kunnen duiden, gebeuren er jaarlijks duizenden ongelukken. Om risico’s te voorkomen, is het belangrijk dat al lang voor de geboorte van een baby nieuwe gedragsregels voor de hond worden doorgevoerd. Dit voorkomt negatieve associaties met de komst van het kind. Zo kan de hond alvast snuffelen aan nieuwe speeltjes, kleertjes en meubels en er kan geoefend worden door de hond naast een winkelwagen te laten lopen. Als de baby geboren is, kan aan de kraamvisite gevraagd worden om ook aandacht te geven aan de hond.

Rangorde

In een gezin met een hond is er sprake van rangorde. Een hond ziet een kind lang niet altijd als hoger in rang dan dat hij zichzelf ziet. Als een kind dan dominant gedrag vertoont, kan dat gevaarlijke situaties opleveren. Bij het Sophia SnuffelCollege leert de Sophia-Vereeniging kinderen van 4 t/m 8 jaar op een veilige en respectvolle manier met honden om te gaan.

Roedel
Veel hondengedrag is te verklaren vanuit het gedrag en de leefwijze van de verre voorvader van de hond, de wolf. Wolven leven in een roedel, waarbinnen een duidelijke rangorde bestaat. Bovenaan die rangorde staat de roedelleider, die dominant is over de rest van de groep. De jongen van roedelleider worden door de andere volwassen dieren gezien als hoger in rang dan henzelf, mits de roedelleider actief aanwezig is. De jongen van de roedelleider hebben dan een zogenaamde ‘afhankelijke rang’.

Leider
Voor honden die als huisdier worden gehouden, geldt eigenlijk hetzelfde. Bij gebrek aan soortgenoten, bestaat hun roedel uit de leden van het gezin. Om onveilige situaties te voorkomen, moet de hond zijn baas beschouwen als roedelleider. Duidelijkheid en consequentheid zijn daarbij essentieel. Alleen als de baas duidelijk de leider is en dominant is over de hond, kunnen de kinderen van het gezin de afhankelijke rang krijgen. Door de hond worden ze dan gezien als ranghoger. Net als bij de wolvenroedel geldt daarbij wel dat de baas actief aanwezig is.

Afhankelijke rang
Het is belangrijk dat de afhankelijke rang van kinderen niet in het geding komt. Honden en kinderen mogen dus nooit alleen gelaten worden; er moet altijd een dominante volwassene bij zijn. Alleen dan worden de kinderen door de hond als hoger in rang gezien en zal de hond accepteren dat de kinderen voor hemzelf gaan. Positieve associaties helpen daarbij. Als een kind bijvoorbeeld iets te eten krijgt, is het slim om de hond ook iets te geven en het dier niet te negeren. Het kind is dan als eerste aan de beurt en pas daarna komt de hond. Op die manier wordt de afhankelijke rang van het kind versterkt.

Regels
Onduidelijkheid over de rangorde levert frustratie op bij honden. Ouders kunnen dit voorkomen door strikte regels te stellen voor hun kinderen: geen trekspelletjes (waarbij de macht wordt bepaald), niet aan het voer of de speeltjes van de hond komen en de hond niet dwingen om commando’s van een kind op te volgen. Wanneer een kind verkeerd gedrag naar de hond toe vertoont, kan het beter niet gecorrigeerd worden in het bijzijn van het dier. Daarmee wordt de afhankelijke rang van het kind ondermijnd, wat kan leiden tot dominant gedrag en gevaarlijke situaties.

Sophia SnuffelCollege

Het Sophia SnuffelCollege leert kinderen hoe ze veilig met honden omgaan. Zo’n 100 vrijwilligers uit heel Nederland bezoeken daarvoor met speciaal geteste honden de laagste groepen van de basisschool. Zij leren kinderen in 3 lessen de lichaamstaal van honden begrijpen. Op die manier kan het aantal hondenbeten bij kinderen beperkt worden en neemt angst voor honden af. Bovendien draagt het Sophia SnuffelCollege bij aan meer begrip en respect voor honden en andere dieren.

Boeken over hond en kind
Twee vrijwilligers van het Sophia SnuffelCollege schreven een boek over de relatie tussen hond en kind.  Aan de hand van prachtig beeldmateriaal geeft Patricia Henskens in Vrienden – Onze hond, een kindervriend meer inzicht in hoe hond en kind elkaar ervaren. Het boek biedt tevens een handleiding om gevaarlijke situaties tussen kinderen en hond te signaleren en in te grijpen voor het te laat is. Toosje gaat naar school is een kinderboekje dat op speelse wijze de belangrijkste regels van het Sophia SnuffelCollege behandelt. 

Hond en kind in huis

Hond en kind worden vaak de beste vrienden. Maar het is wel slim om een kind te leren dat het niet met het eten van de hond mag spelen. Als het kind de eerste pasjes zet, gaat dat met vallen en opstaan. Een hond kan hiervan schrikken en daardoor happen naar het kind. Het is dus van groot belang ze goed in de gaten te houden en hond en kind nooit alleen te laten. Zorg ook voor een plek waar de hond zich kan terugtrekken als hij geen zin meer heeft in een rondwaggelende peuter.

Tijdens de zwangerschap

  • Begin in de laatste maanden van de zwangerschap liever niet aan een pup. De opvoeding van een pup vereist veel tijd, energie en aandacht; je hond moet goed zijn opgevoed als de baby geboren wordt
  • Laat de hond niet in de babykamer komen
  • Laat de hond snuffelen aan nieuwe speeltjes, kleertjes en meubels
  • Zorg dat je hond ook voldoende buiten komt
  • Leer de hond naast de kinderwagen te lopen. Dit kun je oefenen met een winkelwagentje: laat de hond naast het wagentje staan, zeg ‘volg’ en begin te lopen. Zodra hij trekt stop je en je laat hem zitten. Volgt hij goed, beloon hem dan. Trekt hij weer, sta dan opnieuw stil
  • Laat je hond aan kindergeluiden wennen
  • Laat kinderen die niet bang zijn voor honden hem brokjes voeren. Zorg dat de hond zit en voorkom met de lijn dat hij opspringt
  • Sommige honden beschermen hun zwangere bazin. Moedig dit vooral niet aan en lach er ook niet om
  • Heb je vaste momenten voor alles? Introduceer flexibele tijden. Laat je hond bijvoorbeeld uit op wisselende tijdstippen

Als de baby er is

  • Is jouw baby in het ziekenhuis geboren? Zorg dat je bij thuiskomst ke handen vrij hebt om je hond te begroeten. Dit is vooral belangrijk voor de moeder
  • Probeer terwijl je met de baby bezig bent ook de hond aandacht te geven
  • Geef je hond iets lekkers terwijl je de baby voedt
  • Zorg dat de hond dagelijks een flinke wandeling maakt
  • Huilt je baby? Blijf rustig. Als je paniekgedrag vertoont, gaat je hond daarin mee. De hond kan het huilen van de baby associëren met iets vervelends en zich daarnaar gedragen
  • Laat hond en kind nooit alleen
  • Leg je baby altijd op een hogere plaats dan het niveau waar de hond zich bevindt
  • Duld niet dat de hond de baby verdedigt: erom lachen ziet de hond al als een aanmoediging
  • Dring de baby niet op aan de hond. Geef hem de kans om langzaam te wennen
  • Leg de baby nooit in de mand van de hond. Dit is zijn territorium
  • Gaat de deurbel of telefoon? Leg de baby dan even in de box
  • Vraag de kraamvisite om ook de hond aandacht te geven. De beste volgorde voor de visite is om eerst de ouders te begroeten, dan de baby en als laatste de hond. Dit geeft de rangorde weer. Geef de hond bij zo’n gelegenheid een hondenkoekje
  • Een baby die over de grond kruipt, overtreedt alle hondenregels! Zet de hond altijd eerst op een veilige plek vóór je het kind uit de box haalt

Als de baby een peuter wordt

  • Houd je kind weg van eten of speeltjes van de hond
  • De eerste stapjes van een kind gaan met vallen en opstaan. Houd je hond uit de buurt; hij kan uit schrik gaan happen naar je kind
  • Zorg dat de hond zich ergens kan terugtrekken waar de peuter hem niet achterna kan lopen
  • Laat hond en kind geen koekjes delen

Meer over honden

Kom meer te weten over onder andere het gedrag, de verzorging en de aanschaf van honden. Lees meer.

Stel je vraag

Heb je een vragen over de aanschaf, de verzorging of het gedrag van je huisdier? Dan kun je gratis terecht bij de Sophia DierenSpreekuren.

Help honden in nood!

Steun de Sophia-Vereeniging en word lid. Voor nog geen 50 cent per week help je honden in nood aan een beter leven! Lees meer.

Bestel Honden, waar begin je aan

  • Meldpunt doden van huisdieren


    Heb jij een ervaringsverhaal, iets gelezen, gezien of gehoord over huisdieren, anders dan honden en katten, die gedood werden door iemand die geen bevoegd dierenarts is? Meld het ons!
  • Kerstkaarten


    Wens je vrienden en familie fijne feestdagen met onze huisdierenkaartjes. De opbrengst komt helemaal ten goede aan het bestrijden van huisdierenleed.
  • Word lid!


    Wil jij ons helpen om huisdierenleed te bestrijden? Word dan nú lid van de Sophia-Vereeniging!

Niets missen?

Schrijf je in voor het SophiaNieuws en maak elke maand kans op een gratis artikel naar keuze uit onze winkel!